Du khách đến với Ngã Ba Đồng Lộc không chỉ vì nơi đây vừa được đầu tư thêm nhiều hạng mục, điểm dừng chân, thăm viếng mà còn vì một tình cảm thiêng liêng dành cho quê hương đất nước, cho xứ sở đã chịu quá nhiều đau thương vì lửa đạn chiến tranh...

Ngày 1.8, ông Trần Đình Ước - Trưởng BQL Khu di tích Ngã ba Đồng Lộc - cho biết, theo thống kê, chỉ riêng tháng 7.2018, Khu di tích Ngã ba Đồng Lộc đã đón gần 50.000 lượt khách, cao điểm có ngày đón khoảng 3000 lượt khách. Tính từ đầu năm 2018 đến nay, đón khoảng 200.000 lượt khách, tăng từ 15 - 20% so với cùng kỳ năm 2017. Bình quân hàng năm, lượng du khách đến nơi này chiếm khoảng 1/3 tổng số du khách đến Hà Tĩnh.

Cũng theo ông Ước, trong năm 2018 này, Khu di tích Ngã ba Đồng Lộc được đầu tư xây dựng thêm một số hạng mục như: Công trình bãi đậu xe diện tích 5000m2; hồ sinh thái; đền thờ Ngã ba Đồng Lộc; đường tránh khu di tích giai đoạn 2; tôn tạo bãi bom chứng tích chiến tranh; sơn sữa tháp chuông, tượng đài chiến thắng góp phần thu hút du khách đến địa chỉ tâm linh Ngã ba Đồng Lộc ngày càng nhiều hơn. Ngoài ra, Dự án mở rộng, nâng cấp quốc lộ 15A nối QL 1A từ ngã ba Giang đến Đồng Lộc đang gấp rút hoàn thành cũng sẽ giúp cho du khách đến đây được thuận tiện, an toàn hơn.
Du khách dâng hương tại Khu mộ 10 nữ anh hùng liệt sỹ TNXP Ngã ba Đồng Lộc. Ảnh: Trần Tuấn
Du khách dâng hương tại Khu mộ 10 nữ anh hùng liệt sỹ TNXP Ngã ba Đồng Lộc. Ảnh: Trần Tuấn
 
Du khách đến Nhà bia tưởng niệm liệt sỹ TNXP toàn quốc tại Khu di tích Ngã ba Đồng Lộc. Ảnh: Trần Tuấn
Du khách đến Nhà bia tưởng niệm liệt sỹ TNXP toàn quốc tại Khu di tích Ngã ba Đồng Lộc. Ảnh: Trần Tuấn

Ngã ba Đồng Lộc được xếp hạng Khu di tích lịch sử cấp Quốc gia vào năm 1989; được đầu tư xây dựng thành Khu tưởng niệm TNXP toàn quốc. Ngày 9.12.2013, Khu di tích Ngã ba Đồng Lộc được Thủ tướng Chính phủ ký quyết định trở thành Khu di tích lịch sử cấp Quốc gia Đặc biệt trên hệ thống đường Hồ Chí Minh huyền thoại.

Hố bom nơi 10 nữ TNXP Ngã ba Đồng Lộc hi sinh ngày 24.7.1968. Ảnh: Trần Tuấn
Hố bom nơi 10 nữ TNXP Ngã ba Đồng Lộc hi sinh ngày 24.7.1968. Ảnh: Trần Tuấn
Bãi bom chứng tích chiến tranh mới được tôn tạo năm 2018. Ảnh: Trần Tuấn
Bãi bom chứng tích chiến tranh mới được tôn tạo năm 2018. Ảnh: Trần Tuấn

Từ năm 1964 đến năm 1972, tuyến đường quốc lộ 1A đi qua địa bàn Hà Tĩnh bị đánh phá và chia cắt hoàn toàn, thời điểm đó mọi thông thương từ miền Bắc vào miền Nam phải đi qua con đường 15A. Trong đó Ngã ba Đồng Lộc là một địa điểm hiểm trở trên con đường này. Nơi đây được ví như là yết hầu, là mạch máu giao thông nối liền hậu phương lớn miền Bắc với tiền tuyến lớn miền Nam.

Xác định được vị trí chiến lược của Ngã ba Đồng lộc, từ năm 1964 đến năm 1972, nơi đây bị giặc Mỹ đánh phá liên tục. Trong đó, năm 1968 là ác liệt nhất. Từ tháng 4 đến tháng 10 năm 1968, nơi đây phải gánh chịu gần 50.000 quả bom các loại, bình quân mỗi 1m2 đất phải gánh chịu trên 3 quả bom.

Những quả bom rải xuống chiến trường Đồng Lộc năm xưa
Những quả bom rải xuống chiến trường Đồng Lộc năm xưa
Hiện vật chiến tranh còn trưng bày tại Khu di tích. Ảnh: Trần Tuấn
Hiện vật chiến tranh còn trưng bày tại Khu di tích. Ảnh: Trần Tuấn
Những chiếc máy bay là hiện vật chiến tranh. Ảnh: Trần Tuấn
Những chiếc máy bay là hiện vật chiến tranh. Ảnh: Trần Tuấn

 Để giữ vững mạch máu giao thông từ Bắc vào Nam được thông suốt, hàng trăm, hàng ngàn chiến sỹ, TNXP và nhân dân đã ngã xuống. Trong đó phải kể đến sự hy sinh anh dũng của 10 nữ  TNXP thuộc Tiểu đội 4, Đại đội 552, Tổng đội 55.

Danh sách các liệt sỹ TNXP toàn quốc và liệt sỹ hi sinh tại Ngã ba Đồng Lộc. Ảnh: Trần Tuấn
Danh sách các liệt sỹ TNXP toàn quốc và liệt sỹ hi sinh tại Ngã ba Đồng Lộc. Ảnh: Trần Tuấn
Tháp chuông Đồng Lộc tại Khu di tích. Ảnh: Trần Tuấn
Tháp chuông Đồng Lộc tại Khu di tích. Ảnh: Trần Tuấn
Đền thờ Ngã ba Đồng Lộc vừa khánh thành ngày 15.7.2018. Ảnh: Trần Tuấn
Đền thờ Ngã ba Đồng Lộc vừa khánh thành ngày 15.7.2018. Ảnh: Trần Tuấn
Góc ảnh nhìn lên tượng đài chiến thắng và tháp chuông Đồng Lộc. Ảnh: Trần Tuấn
Góc ảnh nhìn lên tượng đài chiến thắng và tháp chuông Đồng Lộc. Ảnh: Trần Tuấn
Cụm tượng 10 nữ liệt sỹ TNXP Ngã ba Đồng Lộc. Ảnh: Trần Tuấn
Cụm tượng 10 nữ liệt sỹ TNXP Ngã ba Đồng Lộc. Ảnh: Trần Tuấn
Cột biểu tượng ngành giao thông vận tải tại Ngã ba Đồng Lộc. Ảnh: Trần Tuấn
Cột biểu tượng ngành giao thông vận tải tại Ngã ba Đồng Lộc. Ảnh: Trần Tuấn
Dự án nâng cấp, mở rộng QL 15A cơ bản sắp hoàn thành sẽ thuận tiện cho việc đến hành hương tại Khu di tích Ngã ba Đồng Lộc. Ảnh: Trần Tuấn
Dự án nâng cấp, mở rộng QL 15A cơ bản sắp hoàn thành sẽ thuận tiện cho việc đến hành hương tại Khu di tích Ngã ba Đồng Lộc. Ảnh: Trần Tuấn

Trưa ngày 24.7.1968, như mọi ngày, 10 nữ TNXP ra đường làm nhiệm vụ. Đến 16h, trận bom thứ 15 trong ngày dội xuống Đồng Lộc, trong đó, 1 quả bom đã nổ khiến 10 chị hy sinh khi tuổi đời đang mười tám, đôi mươi.